Clicky

MoetDatNou: december 2014
dinsdag 16 december 2014

Lieve Rick,

Als je een vliegticket boekt en je vertrekt voor een paar weken naar een warm land, dan zakt de hoofdpijn wel weg. Want ik mag toch hopen dat het een overspanning is in je hoofd. Anders zou ik zeggen dat je een GTST-kijkende emotie vreter bent, maar dan zou je niet in staat zijn om je stukje te schrijven, natuurlijk.

Mijn God jongen, wat schrijf je kut. Ik dacht eerst nog dat je een groentje was, die nog zal groeien in de schrijfwereld. Of een verveelde overblijfmoeder van veertig met rode stekels en roze crocs. Maar toen ik je CV bekeek, zag ik dat je een 'senior communicatie adviseur' bent.

Heb je overwogen om het stukje niet te publiceren? Je hebt je toch gerealiseerd dat iedereen je gelezen heeft hè. Ik baal als ik een kut stukje schrijf en dan lezen misschien vijftig mensen mij. Maar afgelopen week lazen een miljoen mensen jou. Een miljoen mensen Rick. En die vroegen zich allemaal af wat er in godsnaam met je talentontwikkeling gebeurd is.

Op de achterkant van je boek staat dat schrijven voor je is 'begonnen als hobby, en nog steeds een hobby' is. Thank God. Waar is het misgegaan? Waar is het jongetje die groot schrijver wilde worden. Het jongetje met grootse dromen, maar dat via school in de armen van een woningcorporatie belandde.

Is het hun schuld Ri? Zeg eens eerlijk? Geilt een woningcorporatie op een man die zeer marginaal schrijft, desondanks zichzelf een 'communicatiespecialist' noemt en z'n boek 'Greatest Hits'? Dan is het goed hoor. Wees gelukkig samen. Maar misschien moet je je schrijfpublicaties dan wat beperken. Kies ze wat selectiever uit. Je dagboek bijvoorbeeld.

Kusjes met een dikke roggel,

Thijs
zaterdag 6 december 2014

Zwart als Goed

Chips, nootjes, popcorn, pepernoten, nee het zijn kruidnoten, en bier. De hele mikmak erbij, en ik zit klaar op de bank om de documentaire 'Zwart als Roet' te kijken. Niet waar, ik zit voor m'n computer, zonder bier. Dat doet er niet toe. Op de NPO-site staat over de documentaire: “Naar aanleiding van het pietendebat gaat Sunny Bergman op zoek naar vooroordelen over huidskleuren.” Dus gaat ze niet het bestaan ervan uitzoeken en onderzoeken, maar gaat ze met alle gedrevenheid op zoek naar de vooroordelen. Volgende week zendt BNN mijn documentaire uit: 'Thijs op zoek naar kankerhomo's'. Die ga ik wel vinden, denk ik.

De documentaire begint met een scene waarin Sunny aan haar buurman vraagt of ze zijn Pietenpak mag lenen, dat mag niet. Tot dusver dit ontluisterende fragment. Vervolgens is te zien hoe Sunny en een andere mevroi zich verkleden als Zwarte Piet. Al worden gouden oorbellen tegenwoordig niet meer gedragen door Zwarte Piet, doen zij dat wel. “Ze zeiden wel dat het eigenlijk niet meer mocht, maar ze hadden ze nog stiekem onder de toonbank.” Ja, op die manier kan ik ook de geschiedenis gebruiken om racisme aan te tonen. In m'n Hitlerpak in een Synagoge schreeuwen dat alle Joden vergast moeten worden. Om aan te tonen dat Duitsers racistisch zijn. Yeah.

Later in de docu heeft Bergman eindelijk voorstanders van Zwarte Piet gevonden, waarbij ze volledig verbale overmacht heeft. De kereltjes van de 'Pietitie' hebben werkelijk geen enkel weerwoord op de aantijgingen van Sunny. Ze hakkelen en stamelen door het interview, als twee autisten op hun eerste date. Het is alles bij elkaar een gênante vertoning. Waardoor ik mij afvraag of ze hun marketing vak wel helemaal begrijpen. Als je een unieke marketing kreet uitslaat is dat mooi, als je vervolgens na een beetje bezwaar je product niet meer weet te verkopen met een weerwoord, is dat ronduit treurig. Op het einde van het gesprek heeft marketing ventje Bas eindelijk een weerwoord, maar dan heeft Sunny de macht van het knippen. Haar antwoord blijft uit.

Nu wordt het pas echt leuk. Sunny vertrekt naar Londen, om daar rond te hobbelen als Zwarte Piet. In een voice-over zegt ze: “Omdat de discussie vaak vertroebeld raakt door jeugdherinneringen, ben ik benieuwd hoe mensen reageren op de figuur Zwarte Piet, zonder de bijbehorende nostalgische gevoelens”. Lekker bezig, Sunny. Dat is hetzelfde als met welke cultuurverschijning dan ook naar een ander land te vertrekken. Je weet van te voren dat niemand het gaat begrijpen. Werkelijk iedereen trekt dan ook bij het zien van de Zwarte Pieten (mét gouden oorringen) de racismekaart. Ze was op zoek naar vooroordelen, en hoera, ze heeft ze gevonden. Vooroordelen over cultuur zijn altijd een gevaar voor de cultuur. Een donkere kerel in een parkje zegt bij 't zien van een meegebrachte marsepeinen Zwarte Piet, dat 't 'offensive' is, omdat zijn eigen lippen niet van oor tot oor lopen. Ik zou eerder denken dat het offensive is, omdat de kerel duidelijk niet van marsepein is. Hierna laat Sunny Bergman nog even wat sterk verouderde prenten zien aan de parkbezoekers, die er vanzelfsprekend niets van snappen.

Nu gaat Sunny een digitale test doen van de universiteit van Harvard, “Waarmee je je eigen vooroordelen kunt meten. Onbewuste vooroordelen wel te verstaan.” Zij, haar vader, Quinsy Gario, haar collega Fatihya Abdi, VPRO-directeur Lennart van der Meulen en haar buurman doen allemaal de test. Ik heb de test een aantal dagen geleden gedaan, omdat ik een linkje tegenkwam in het Volkskrant interview met Sunny. Net als Sunny's buurman, Quinsy en Sunny zelf, heb ik een lichte automatische voorkeur voor blanke mensen, volgens de test. Alleen haar collega Fatihya – researcher van de documentaire – heeft volgens de test weinig tot geen voorkeur. Het valt mij nogal op, net als GeenStijl, dat de test je eerst 'zwart' met 'slecht' leert te associëren. Je moet donkere mensen aan slechte dingen koppelen, waarna de definities worden omgedraaid, dan moet je 'zwart' aan 'goed' proberen te linken. 'Dat is fokt op, niggah'. Zo leer je eerst iets af, wat je daarna weer moet proberen. Zo is iedereen een racist, en zo zijn we allemaal weer gelijk. Na het bekijken van de documentaire, doe ik de test nog een keer. Nu komt er naar voren: “Lichte automatische voorkeur voor zwarte mensen in vergelijking met blanke mensen.” No kidding.

Aan het eind van de film, besluit Sunny in een voice-over: “Op zich is kleurenblind zijn een mooi ideaal, maar een huidskleur beïnvloedt nu eenmaal
dagelijkse ervaringen.” Hiermee zegt Sunny eindelijk iets goeds, maar spreekt ze zichzelf en haar documentaire tegelijkertijd tegen.
dinsdag 2 december 2014

Je bent zielig, want je voorouders waren slaven

Ik ben er voorstander van om Zwarte Piet te laten veranderen. Althans, om naast zwarte – de laatste jaren meer donkerbruin dan zwart – ook andere kleuren Pieten mee te laten doen, zodat er geen enkel risico ontstaat wat betreft het kweken van racisme bij kinderen. Ook al denk ik echt dat Zwarte Piet – omdat Zwarte Piet meestal, in tegenstelling tot Sinterklaas, het vriendje van de kinderen is – kinderen eerder helpt geen angsten te hebben voor mensen in andere kleuren dan wit. Wat ik desondanks heb gemerkt, is dat de radicale tegenstanders van Zwarte Piet, roet in het eten gooien wat betreft het werven van medestanders, in ieder geval mij. Door het oorverdovende geroeptoeter van totaal doorgeschoten fundamentele anti-Zwarte Pieten, zoals Quinsy Gario, ging ik mij mateloos ergeren aan tegenstanders van Zwarte Piet en kreeg ik meer begrip voor de voorstanders. Zover ik weet is het Quinsy al vaak verteld, maar hij lijkt er blind voor; in plaats van de liefhebbende dialoog aan te gaan, wordt hij alsmaar radicaler.

Als je aan inwoners van andere landen vraagt wat ze van Zwarte Piet vinden, schrikken zij logischerwijs en beamen dat het fenomeen racisme is, omdat zij niet zien dat kinderen over het algemeen van Zwarte Piet houden. Zoals te zien is in de trailer van de nieuwe documentaire van Sunny Bergman, 'Zwart als Roet'. Nederland liep met deze achterlopende traditie juíst altijd voor op andere landen. Omdat het gewoon kon, omdat zwarte en witte mensen zagen dat het maar een flauwe traditie was, die niet zo serieus genomen hoefde te worden. Omdat witte en zwarte mensen in de ogen van de gemiddelde Nederlander gewoon mensen waren, niet witte en zwarte mensen. Dat is nu wel anders. Dankzij Quinsy Gario c.s. voelen wij witten iedere keer dat we een zwart mens zien weer diepe spijt. Vanwege de slaven die onze voorouders dreven, zeggen we sorry tegen zwarte mensen en behandelen we zwarte mensen niet meer als mensen, maar als mensen van wie hun voorouders slaven waren. Elk zwart mens die behandeld wenst te worden als gewoon mens, heeft pech. Je bent zielig, want je voorouders waren slaven.